Ik ben dokter
of apotheker
Contacten
InvesteerdersJobsNieuws en mediaContacten
Hersenvliesontsteking of meningitisHomeUw gezondheidGezond levenVaccinatieHersenvliesontsteking of meningitis

Ook al komt hersenvliesontsteking (of meningitis) niet zo vaak voor in België, toch kan deze ziekte een gevaar vormen voor baby's en peuters. Ook jongeren en jongvolwassenen kunnen erdoor getroffen worden. Tot 1 op de 10 patiënten sterft aan hersenvliesontsteking5, soms zelfs binnen 24-48 uur na het verschijnen van de eerste symptomen.6

Door het hoge sterftecijfer en de negatieve impact op de gezondheid is deze ziekte een prioriteit voor de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). De WHO heeft er zelfs een speerpunt van gemaakt om de ziekte tegen 2030 de wereld uit te helpen, en vaccinatie is een belangrijke pijler binnen dit initiatief.7

Wat is hersenvliesontsteking?

Hersenvliesontsteking, of meningitis, is een infectie of ontsteking van de beschermende lagen van de hersenen en het ruggenmerg, ook wel de hersenvliezen genoemd. De ziekte wordt meestal veroorzaakt door een virus of bacterie.

Virale hersenvliesontsteking is de meest voorkomende vorm. Bacteriële meningitis is zeldzaam, maar kan zeer ernstig zijn als ze niet meteen wordt behandeld. Deze vorm van hersenvliesontsteking wordt veroorzaakt door de bacterie Neisseria meningitidis, beter gekend als de ‘meningokok’.

Bij sommige mensen leeft deze bacterie achter in de neus en keel zonder dat ze hiervan symptomen ondervinden. Ook al zijn ze zelf niet ziek, toch kunnen deze mensen anderen besmetten met de bacterie.

Wat zijn de risicogroepen?

Baby’s en peuters vormen de belangrijkste risicogroep.8 Ook jongeren en jongvolwassenen van 13 jaar tot 24 jaar zijn vatbaarder voor hersenvliesontsteking.8 De risico's van overdracht en besmetting zijn bij jongeren namelijk groter en sneller door hun sociaal gedrag. Ze komen vaker samen op massa-evenementen; ook zoenen, het delen van bestek of glazen, of samen een sigaret roken kan zorgen voor meer blootstelling.9,10

Wat zijn de meest voorkomende symptomen van hersenvliesontsteking?

Zelfs als hersenvliesontsteking wordt vastgesteld en snel correct wordt behandeld, kunnen de gevolgen ernstig zijn11. Het is dus heel belangrijk dat je de vroege symptomen leert herkennen! 

De symptomen van hersenvliesontsteking kunnen zijn12:

  • Hoge lichaamstemperatuur

  • Vlekken of huiduitslag

  • Hoofdpijn

  • Spier- en gewrichtspijn

  • Stijve nek

  • Koude handen en voeten

Hoe kan je je beschermen tegen hersenvliesontsteking?

De Hoge Gezondheidsraad beveelt vaccinatie aan op systematische of individuele basis, afhankelijk van het soort meningokokkenbacterie.13

Er zijn dertien verschillende soorten meningokokkenbacteriën geïdentificeerd.14 De meeste gevallen van meningokokkenmeningitis worden veroorzaakt door een van de volgende zes stammen (of: serogroepen): A, B, C, W, X en Y. Sinds [EL1] 2018 is er ook een toename van het aantal gevallen veroorzaakt door serogroepen W en Y.

In ons land zijn er drie soorten vaccins beschikbaar voor vaccinatie tegen meningokokkeninfecties: tegen serogroep C, serogroepen A, C, W, Y en serogroep B.

  • Vaccinatie tegen serogroepen A, C, W en Y wordt door de Hoge Gezondheidsraad systematisch aanbevolen voor baby’s van 15 maanden en voor jongeren van 15 jaar.15

  • Vaccinatie tegen serogroep B kan overwogen worden op individuele basis.14

Vaccinatie kan helpen je gezondheid of de gezondheid van je kind te beschermen.
Praat erover met je arts of apotheker. 

Waarom vaccineren? 

Vinciane Bronne getuigt hoe het leven van haar gezin van de ene dag op de andere op zijn kop werd gezet. Toen ze zwanger was van haar derde kindje, verloor ze haar zoontje Charly aan hersenvliesontsteking. Charly had de in België aanbevolen vaccinaties gekregen. Maar vaccinatie tegen hersenvliesontsteking zoals die vandaag aanbevolen is, was toen nog niet opgenomen in het vaccinatieschema. “Het probleem is dat ik nog niet wist dat deze vaccins bestonden. En daarom wil ik er vandaag zo veel mogelijk mensen over vertellen,” zegt Vinciane.

Wat is hersenvliesontsteking? En hoe kan je je kinderen beschermen tegen de ziekte?  

In deze video legt Vinciane Bronne aan haar oudste zoontje uit wat hersenvliesontsteking is, welke soorten er zijn en hoe je besmet kunt raken. En belangrijker nog: hoe je je kinderen kunt behoeden voor de ziekte

Meer weten over vaccinatie bij kinderen

231027 - Oktober 2023

Bronnen
  1. Kind en gezin. Vaccinaties. Adapted from https://www.kindengezin.be/nl/thema/gezondheid-en-vaccinatie/vaccinaties. September 2023
  2. WHO. Vaccines: the powerful innovations bringing WHO’s mission to life every day. Adapted from https://www.who.int/news-room/commentaries/detail/vaccines-the-powerful-innovations-bringing-who-s-mission-to-life-every-day September 2023 
  3. WHO. The vaccines success story gives us hope for the future. Adapted from https://www.who.int/news-room/feature-stories/detail/the-vaccines-success-story-gives-us-hope-for-the-future September 2023
  4. Bevraging attitudes en gedrag met betrekking tot gezondheidszorg tieners. Pfizer data on file. Augustus 2022. 
  5. World Health Organization. Meningococcal vaccines: WHO position paper, November 2011. Weekly Epidemiological Report. 2011;47,(86):521–40.
  6. National Foundation for Infectious Diseases. Meningococcal disease. Adapted from https://www.nfid.org/infectious-disease/meningococcal-disease/ September 2023
  7. WHO. Defeat meningitis by 2030. Adapted from https://www.who.int/initiatives/defeating-meningitis-by-2030 September 2023
  8. Centers for Disease Control and Prevention. Surveillance. Adapted from Meningococcal Disease Surveillance | CDC November 2023.
  9. National Health Service. Meningitis: overview. Adapted from https://www.nhs.uk/conditions/meningitis/ September 2023
  10. Centers for Disease Control and Prevention. Meningococcal disease: causes and how it spreads. Adapted from https://www.cdc.gov/meningococcal/about/causes-transmission.html September 2023
  11. WHO. Meningococcal meningitis key facts. Adapted from https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/meningitis September 2023.
  12. National Health Service. Meningitis: symptoms. Adapted from https://www.nhs.uk/conditions/meningitis/symptoms/ September 2023.
  13. Hoge Gezondheidsraad. Advies 9485. Vaccinatie tegen meningokokken. Juli 2019. https://www.health.belgium.be/sites/default/files/uploads/fields/fpshealth_theme_file/hgr_9485_vaccinatie_tegen_meningokokken_2019.pdf
  14. Sciensano. Infections invasives à méningocoques. February 2020. Accessed November 2021 at: https://www.wiv-isp.be/matra/Fiches/Meningo.pdf
  15. Hoge Gezondheidsraad. Advies 9606. Basisvaccinatieschema. Juni 2021.  
Uw gezondheidOnze geneesmiddelenOnderzoek en innovatieOver onsWerken bij PfizerInvesteerders Jobs Nieuws en mediaPfizer voor professionnalsPrivacy policyGebruiksvoorwaarden ContactenLeveranciers